Jak zbijać gorączkę u dziecka?

Dr n. biol. Doradca medyczny

Tadeusz Lietz

Gorączka jest jednym z najczęstszych objawów chorobowych wieku dziecięcego. Jest jednocześnie problemem, który często skłania przestraszonych rodziców do poszukiwania porady lekarskiej. Poza leczeniem przyczyny gorączki, istotne jest postępowanie objawowe, które pozwala na szybsze i łatwiejsze przebycie okresu potrzebnego dziecku na wyzdrowienie.

 

U małych dzieci gorączka wywiera szczególnie niekorzystny wpływ na centralny układ nerwowy i zwiększa ryzyko wystąpienia drgawek gorączkowych. Wynika to za faktu, że w rozwijającej się tkance mózgu dziecka mechanizmy odpowiedzialne za zabezpieczanie przed zaburzeniami związanymi z podwyższoną temperaturą ciała są niedojrzałe.

Kiedy zbijać gorączkę u dziecka?

Zgodnie ze stanowiskiem polskich ekspertów gorączkę należy zwalczać jeżeli towarzyszy jej wyraźny dyskomfort i ogólne złe samopoczucie dziecka.


"Gorączkującemu maluchowi z silną biegunką bezpieczniej jest podawać paracetamol"

Wśród leków przeciwgorączkowych paracetamol jest lekiem uznawanym od lat za bezpieczny i skuteczny w leczeniu gorączki u dzieci. Należy oczywiście pamiętać o ścisłym przestrzeganiu zasad dawkowania leku podanych przez producenta lub stosować się do zaleceń lekarza.

gorączka u dziecka
Kiedy należy zbijać gorączkę u dziecka?

Leki z paracetamolem przeznaczone dla małych dzieci różnią się od produktów przeznaczonych dla osób dorosłych zarówno pod względem dawki, jak i postaci – formy podania. Produkty dla bardzo małych dzieci mają często postać syropów lub zawiesin i wyposażone są w specjalne aplikatory (strzykawki, kubeczki z miarką) umożliwiające precyzyjne dopasowanie dawki do masy ciała dziecka i łatwiejsze podanie preparatu. Nieco starsze dzieci (powyżej 4 roku życia) mogą zastosować saszetki z paracetamolem w postaci przyjemnego w smaku granulatu, który można zażywać bezpośrednio na język, bez konieczności popijania wodą.


Maksymalny spadek temperatury po podaniu paracetamolu występuje po ok. 3 godzinach od podania leku. Działanie przeciwgorączkowe paracetamolu może utrzymywać się nawet do 8 godzin.

Gorączkę u dzieci można też skutecznie zwalczać za pomocą ibuprofenu – niesteroidowego leku przeciwbólowego i przeciwzapalnego (NLPZ), dostępnego w postaci zawiesin, syropów, tabletek oraz kapsułek. Warto jednak pamiętać, że stosowanie ibuprofenu u dzieci wiąże się z pewnymi ograniczeniami:

  • Stosowanie ibuprofenu u dzieci z ospą wietrzną wymaga zachowania ostrożności, co paradoksalnie wynika z przeciwzapalnych własności tego leku. Hamowanie odpowiedzi zapalnej organizmu przez ibuprofen czy inny NLPZ osłabia układ odpornościowy dziecka w walce z wirusem ospy, co z kolei utrudnia gojenie się charakterystycznych dla tej choroby zmian skórnych w postaci krost. Może być to szczególnie niebezpieczne, gdy dziecko rozdrapuje krosty, gdyż wtedy istotnie wzrasta ryzyko ciężkich bakteryjnych infekcji skóry i tkanek podskórnych. Dlatego u dziecka z ospą wietrzną zwalczanie gorączki za pomocą paracetamolu wydaje się być bezpieczniejszym rozwiązaniem.
  • U dzieci w wieku przedszkolnym często dochodzi do infekcji wirusowych związanych z ostrą biegunką, której towarzyszą objawy „grypopodobne”, takie jak wysoka gorączka, ból głowy czy bóle mięśniowe. Jest to tzw. „grypa żołądkowa”. U dzieci cierpiących z powodu gorączki współistniejącej z ostrą biegunką nie zaleca się podawania ibuprofenu. Dzieci takie mogą być bowiem odwodnione, a odwodnienie organizmu nasila toksyczne działanie ibuprofenu na nerki, co może prowadzić do ich uszkodzenia. Z tego powodu gorączkującemu maluchowi z silną biegunką bezpieczniej jest podawać paracetamol.

Popularną metodą leczenia gorączki u dzieci jest naprzemienne stosowanie paracetamolu i ibuprofenu. Dotychczas nie udało się jednak jednoznacznie ustalić, czy leczenie gorączki tą metodą może być bardziej skuteczne od stosowania tylko jednego z tych leków. Co więcej, mimo stosowania takiej formy leczenia, dowodów na jego bezpieczeństwo jest nadal mało.

Uważaj na aspirynę!

Kwas acetylosalicylowy (ASA) jest lekiem przeciwgorączkowym i przeciwzapalnym dostępnym bez recepty, równie łatwo jak paracetamol czy ibuprofen. Jest jednak lekiem, którego stosowanie u dzieci powinno być ograniczone do ściśle określonych sytuacji ze względu na podejrzenie możliwości wywołania rzadkiej, ale bardzo groźnej choroby zwanej zespołem Reye’a. Schorzenie objawia się uszkodzeniem mózgu i wątroby oraz stłuszczeniem narządów wewnętrznych. Śmiertelność w przebiegu zespołu jest wysoka i sięga nawet 50%!

Podejrzewa się, że do zespołu Reye’a może dojść w wyniku stosowania aspiryny u dzieci z infekcją wirusową. Związek pomiędzy występowaniem zespołu Reye’a a stosowaniem kwasu acetylosalicylowego został zauważony w latach 80. ubiegłego wieku, ale dotychczas pozostaje niejasny. Jednak z uwagi na potencjalne ryzyko wystąpienia zespołu Reye’a związane ze stosowaniem popularnej aspiryny, nie należy podawać leków z tą substancją czynną dzieciom poniżej 12 roku życia.

reklama

Free email marketing powered by FreshMail